BADSHAHİ CAMİSİ VE SHALAMAR BAHÇELERİ ( LAHOR – PAKİSTAN) (GEZGİN YÜZLER )

 

 

BADSHAHİ CAMİİ VE ŞALİMAR BAHÇELERİ (LAHOR – PAKİSTAN)

Yanından akan Ravi nehrinin taşkınlarından korumak amaçlı yüksek bir platform üzerine inşa edilen ve avlusuyla birlikte 100.000 kişinin namaz kılabileceği bir kapasiteye sahip olan Pakistan’ın en ikonik turistik mekânı olan Badshahi, dünyanın beşinci büyük camisi unvanını taşımaktadır. Eski Lahor’un merkezinde ve Lahor Kalesinin hemen yanında yer almaktadır. Babür sultanı Evrengzib tarafından inşası 1671 yılında başlatılmış ve iki yılda tamamlanmıştır. Cami ana kapısı, Lahor Kalesinin Alemgir Kapısına bakmaktadır.

Caminin kapasitesinin bu kadar yüksek olmasının nedeni içinde havuzu da olan çok büyük bir avluyu barındırmasındandır. Alışık olduğumuz Cami düzeninden çok farklı olarak, Badshahi Camisinin kapalı alanı oldukça küçük ama açık alanı oluşturan avlusu devasa boyutlardadır

Caminin dış cephesi oymalı kırmızı kum taşından yapılmış olup beyaz mermer kakmalar, duvar resimleri ve mozaik sanatı da kullanılmıştır. Babür sanatının yanında Hint ve İslam etkilerini de gördüğümüz caminin İbadet edilen alanının etrafında dört, avlunun her bir köşesinde yine dört minare bulunmaktadır. Böylece dördü kısa, dördü uzun toplam sekiz minareye sahiptir. Simetrik bir yapı arz eden caminin, özellikle akşamları ışıklandırıldığında çok farklı bir görünüm arz eden üç kubbesi bulunmaktadır.

1800 lerin başında burası Sihlerin eline geçince askerlerin kullanımına verilmiş, avlusu da ahır olarak işlev görmüştür. Aynı şekilde İngiliz hakimiyetinde de çok hasar görmüş, restore edilmesi ise Hindistan ve Pakistan’ın ayrılması sonrasında gerçekleşmiştir.

Pakistan’ın kurulması fikrini ilk savunanlardan ve Milli şair olan Muhammed İkbal, 1938 yılında vefat ettikten sonra kabri için burası, Badshahi Camisinin ön kısmı tercih edilmiştir. Kapısının önünde nöbet tutan Pakistan askerleri nedeniyle hemen fark edilmektedir.

 

 

 

SHALAMAR BAHÇELERİ;

Şah Cihan’ın isteği ile 1641-1642 yılları arasında inşa edilen Şalimar bahçeleri, 16 hektarlık bir alanı kaplamaktadır ve 1981 yılından beri Unesco Dünya Miras Listesinde yer almaktadır.  Babür peyzaj ve mimarisinin en güzel örneklerinden olan bu bahçelerde kullanılan su sistemi ve termal yapısı hakkında günümüzde dahi bazı bilinmeyenler bulunmaktadır.

1621 yılında Lahor şehrinde meydana gelen sel felaketi, Ravi nehri kenarında teraslı bir yapıya sahip alan ortaya çıkarmış ve Şalimar bahçeleri için doğal bir alan oluşturmuştur. Cennet bahçelerinden esinlenilerek yapılmış, sadece kraliyet ailesi için ve eğlence amaçlı olarak tasarlanmıştır. Bu nedenle de etrafı kırmızı renkte, işçiliği çok zengin duvarlar ile çevrelenmiştir. En altta kalan terasta, doğuda ve batıda olmak üzere iki süslü giriş bulunmaktadır.

Şalimar Bahçeleri, aşağı doğru sıralanan üç ayrı terastan oluşmaktadır.  Bu üç terasın her biri arasında 15 metrelik yükseklikler vardır ve kademeli olarak sıralanmışlardır. Kare şeklindeki en üst teras, “zevk veren” anlamında “Farah Baksh”, dikdörtgen şeklindeki 2. Teras, “iyilik veren” anlamında “Faiz Baksh”, halkın sınırlı olarak girebildiği 3. Teras ise kare şeklinde olup “hayat veren” manasında “Hayat Baksh” olarak isimlendirilmiştir.

Rehberimizden aldığımız bilgilere göre; içinde çağlayanların da olduğu bu güzel bahçelerin sulanması için Kraliyet kanalı ile buraya su getirilmiş ve suların, tüm bahçeleri dolaştıktan sonra orta terasta yer alan büyük havuza boşalması sağlanmıştır. Üst terasta 106, altta 153 ve orta terasta 152 çeşme bulunmaktadır. Tüm bu teraslarda yer alan kanallar ve havuzlar sayesinde hem gökyüzünün hem bahçelerde yer alan doğal güzelliklerin ve çok güzel yapıların yansımaları ile bahçelerin görselliği, çok çekici hale getirilmiştir.

Bu bahçelerde; Baradari, Sawan Bhadun, Naqar Khana, Kraliyet Hamamları, Aiwan, Aramgah gibi binalar da yer almaktadır.